Dit artikel is vertaald uit de oorspronkelijke Engelse versie, gepubliceerd op 2023-10-03. Deze vertaling is uitsluitend bedoeld ter informatie en vervangt geen professioneel medisch advies. Raadpleeg bij medische vragen een gekwalificeerde zorgverlener.

Groei van je baby bij 17 weken zwangerschap

Je bent officieel in week 17 aangekomen. 

Je baby groeit voortdurend en heeft nu het formaat van een ui: ongeveer 5.1 inches lang en 5.9 ounces zwaar.

De uitwendige geslachtsorganen zijn volledig gevormd. De nieren werken en ongeveer eenmaal per uur plast je baby. Je baby slikt ook steriele urine in het vruchtwater in; dat is normaal. Door te oefenen met zuigen en slikken bereidt je baby zich voor op voeding aan de borst of uit een fles. De smaakpapillen werken en kunnen nu onderscheid maken tussen zoet en zuur. Ook beginnen de zweetklieren zich te vormen. 

De navelstreng en placenta blijven tijdens de zwangerschap groeien. De navelstreng wordt dikker en langer om je baby van voeding te voorzien, terwijl de placenta groter wordt en de bloedsomloop uitbreidt om voedingsstoffen en zuurstof aan te voeren. 

Het gehoor gaat deze week met sprongen vooruit. De oren zijn bijna volledig gevormd en je baby kan je stem beginnen te horen. Harde geluiden kunnen je baby in de baarmoeder zelfs laten schrikken.

Je baby groeit en wordt elke dag sterker terwijl de spieren en botten zich verder ontwikkelen en rijpen. Het skelet verandert van zacht kraakbeen in bot. Ook zijn de vingerafdrukken gevormd. De kleine kussentjes op de vingers en tenen krijgen ingewikkelde wervelingen en plooien, waardoor je baby uniek is!

De hartslag van je baby is nu regelmatiger en wordt door de hersenen aangestuurd, dus er zijn geen willekeurige slagen meer. Het hart klopt 140 tot 150 keer per minuut, ongeveer tweemaal zo snel als bij een volwassene. Door de dunne, doorschijnende huid zijn de bloedvaten zichtbaar. Voor het eerst verschijnen vetcellen in de wand van het gezicht, de hals, borst en buik. Daarna wordt ook vet opgeslagen op de rug, schouders, armen, benen en borst. Dit vetweefsel heeft veel belangrijke functies: het slaat energie op, isoleert het lichaam, beschermt organen en maakt de vormen van je baby ronder.

Ontwikkeling van de baby bij 17 weken zwangerschap

Jij en je lichaam bij 17 weken zwangerschap

In week 17 verandert je lichaam snel om ruimte te maken voor je groeiende kleintje. Je zwangerschapsbuik kan zichtbaar beginnen te worden. Vrienden, collega’s en zelfs onbekenden voelen misschien de neiging je buik aan te raken. Geef duidelijk je gevoelens en wensen aan als je liever niet wordt aangeraakt. Het is jouw lichaam en je hebt het recht om nee te zeggen. 

Als je nu meer vaginale afscheiding opmerkt, kunnen inlegkruisjes of maandverband helpen. Neem contact op met je verloskundige of arts als de afscheiding van kleur verandert of onaangenaam ruikt.

Heb je deze week meer energie? Wat een welkome verlichting na de vermoeidheid van het eerste trimester. Misschien is het ook tijd om naar zwangerschapsbeha’s en zwangerschapskleding te gaan kijken.

‘Eten voor twee’ betekent tijdens de zwangerschap alleen dat je, afhankelijk van je gewicht, dagelijks 300-400 calorieën extra nodig hebt. Verhoog je dagelijkse energie-inname volgens het advies van je arts. De kwaliteit van je eten is veel belangrijker dan de hoeveelheid.

Naarmate de zwangerschap vordert, kun je iets sneller aankomen, in totaal ongeveer 5-10 pounds. Tijdens het tweede trimester is een toename van 1 tot 2 pounds per week normaal. Als je plotseling of heel veel aankomt, kan dat op een gezondheidsprobleem wijzen, maar dat hoeft niet altijd zo te zijn. Neem bij zorgen contact op met je verloskundige of gynaecoloog.

Veelvoorkomende klachten bij 17 weken zwangerschap

Naarmate het tweede trimester vordert, behoor je misschien tot de gelukkigen die meer energie en geen klachten hebben. Bij 17 weken komen klachten meestal door de snelle groei en ontwikkeling van je baby. Veelvoorkomende klachten zijn brandend maagzuur, neusbloedingen, hoofdpijn en bloedend tandvlees bij het poetsen. Andere vervelende klachten die deze week nog kunnen aanhouden zijn lichte pijn en een verstopte neus.

Ook kun je in het algemeen meer lichaamsvocht produceren. Leuk, toch? Door de sterkere doorbloeding zijn vaginale afscheiding, zweet, slijm en andere vloeistoffen volop aanwezig.

Deze klacht is in elk geval onschuldig en soms best vermakelijk: veel vrouwen vertellen dat ze tijdens de zwangerschap levendige dromen hebben. Heb je een eekhoorn gebaard? Ben je met je baas getrouwd? Dit kan komen door een combinatie van hormonen, spanning en verwachting. 

Je buik en borsten kunnen beginnen te jeuken. Terwijl je baby groeit, rekt je huid op en wordt die gevoeliger. Probeer niet te krabben en gebruik een verzachtende huidcrème tegen de jeuk. Het oprekken van de huid kan naast jeuk ook striae veroorzaken. Door je gewichtstoename en groeiende baarmoeder zijn striae soms niet te voorkomen, vooral als je bij 17 weken zwanger bent van een tweeling! Dit verschilt per vrouw en erfelijkheid speelt eveneens een rol. 

Met een groeiende baarmoeder, uitgerekte spieren en hormoonveranderingen die gewrichten en banden beïnvloeden, is het niet vreemd dat rug- en bekkenpijn in week 17 tot de meest gehoorde klachten behoren.

Veel zwangere vrouwen hebben een loopneus of een verstopte neus door de zwangerschap. Een groter bloedvolume en hormonale veranderingen kunnen de slijmklieren meer slijm laten produceren, met neusverstopping en niezen als gevolg.

Voel je je wat minder stabiel? Naarmate je buik groeit, verschuift je zwaartepunt en kun je wat onhandiger worden. Vermijd situaties met een groot valrisico en draag schoenen met een lage hak om de kans op vallen te verkleinen.

Jeukende en droge ogen komen tijdens de hele zwangerschap eveneens vaak voor. Vrij verkrijgbare bevochtigende oogdruppels kunnen helpen. Draag je lenzen en voelen die ongemakkelijk, probeer ze dan korter te dragen. Blijft het vervelend, draag dan tot na de bevalling een bril.

Duizeligheid tijdens de zwangerschap komt vaak rond de 17e week van het tweede trimester voor. Zoals gewoonlijk zijn de hormonen, groeiende baarmoeder en snel uitbreidende bloedsomloop de boosdoeners. 

Tips en advies voor zwangerschapsweek 17

Neem een koele douche. Zwanger zijn is hard werken en het is dus normaal dat je meer zweet. Koel af met een wat koudere douche dan je gewend bent. Extra tip: een koude douche kan pijn helpen verlichten en de bloedsomloop stimuleren.

Stop de jeuk! Laat jeukende huid je niet gek maken. Kalmeer je buik met natuurlijke aloëveragel om vocht vast te houden. Combineer de gel voor dubbele hydratatie met een vochtinbrengende crème met vitamine E of cacaoboter om je huid te voeden.

Bij 17 weken heb je ongeveer 2,200 calorieën per dag nodig om jou en je baby te voeden. Kies kleine maaltijden die vooral bestaan uit magere eiwitten, groente en fruit, volkorenproducten en hartvriendelijke vetten.

Comfortabel ondergoed is belangrijk terwijl je lichaam blijft veranderen en de afscheiding in de komende weken toeneemt. Draag ademend katoenen ondergoed om koel en droog te blijven. Heb je extra bescherming nodig, probeer dan een parfumvrij inlegkruisje.

Slaap op je linkerzij. Vermijd op je rug liggen, omdat je groeiende baarmoeder grote bloedvaten kan samendrukken en zo de bloedtoevoer naar je baby kan verminderen.

Blijf bewegen! Lang stilstaan kan je bloeddruk verlagen en je duizelig maken. Leer ontspanningstechnieken. Diep ademhalen, geleide visualisatie, zwangerschapsyoga en progressieve spierontspanning kunnen helpen om kalm te blijven en beter te slapen.

Uiteindelijk groeit er nieuw leven in je lichaam, en spannender dan dat wordt het niet. Het derde trimester is er voor je het weet. 

Door Jane Chen, medisch beoordeeld door Dr. Patti Haebe

References

Professional, Cleveland Clinic Medical. “Fetal Development.” Cleveland Clinic, my.clevelandclinic.org/health/articles/7247-fetal-development-stages-of-growth.

https://www.cochranelibrary.com/cdsr/doi/10.1002/14651858.CD001139.pub3/ful

https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-94-007-4546-9_27

https://journals.lww.com/co-obgyn/Abstract/2012/12000/Physical_exercise_during_pregnancy__a_systematic.6.aspx

https://raisingchildren.net.au/pregnancy/week-by-week/second-trimester/17-weeks

https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/pregnancy-week-by-week/in-depth/fetal-development/art-20045997 https://my.clevelandclinic.org/health/articles/7247-fetal-development-stages-of-growth

https://medlineplus.gov/ency/article/002398.htm

https://www.acog.org/womens-health/faqs/how-your-fetus-grows-during-pregnancy