De tweeweekse wachtperiode: wanneer testen?

Of je nu net zwanger probeert te worden of al maanden bezig bent, de wachtperiode van twee weken voordat je weet of je zwanger bent kan zwaar zijn. Dat begrijpen we. Als je niets liever wilt dan zwanger worden, is het moeilijk om twee weken op een zwangerschapstest te moeten wachten. Niemand houdt immers van wachten.

Wacht je om te zien of je zwanger bent, of wacht je juist op je menstruatie en hoop je niet zwanger te zijn, dan vraag je je misschien af:

• Wat is de wachtperiode van twee weken en waarom wordt er zo tegenop gezien?
• Wie heeft bepaald dat ik twee weken moet wachten voordat ik een zwangerschapstest doe?
• Moet ik werkelijk twee weken wachten?
• Kan ik al eerder op een zwangerschap testen?

De tweeweekse wachtperiode, vaak TWW genoemd, is doorgaans de tijd tussen de ovulatie en je volgende menstruatie. Het zijn niet altijd twee volledige weken; soms duurt deze periode maar 12 dagen.

Veel menstruerende vrouwen zien tegen deze periode op vanwege het premenstrueel syndroom, ofwel PMS. Mogelijke klachten tijdens de TWW zijn een opgeblazen gevoel, hoofdpijn, trek in bepaald eten, stemmingswisselingen, somberheid, vermoeidheid, krampen, prikkelbaarheid, vergeetachtigheid, rugpijn, gevoelige borsten, acne en diarree of obstipatie. Voor vrouwen met een kinderwens is de TWW een lange periode van wachten op het antwoord of ze zwanger zijn.   

Proberen zwanger te worden en de tweeweekse wachtperiode (TWW)

Stel je voor dat er over een maand iets heel leuks en spannends in je agenda staat. Je denkt er iedere dag aan. Misschien koop je er dingen voor, doe je onderzoek, lees je wat anderen er op sociale media over zeggen en breng je zelfs offers om je voor te bereiden. Uiteindelijk bepaalt op de 30e dag, de dag van de gebeurtenis, een muntworp of het doorgaat.

Je wist vanaf het begin dat er een munt zou worden opgegooid. Je moest dus beslissen of je enthousiast zou worden of er helemaal niet aan zou denken en rustig zou blijven. Maar wat je ook doet, je kunt er niet níét aan denken.

Het voelt bijna wreed. 

Dit is precies wat vrouwen bedoelen wanneer ze over de gevreesde tweeweekse wachtperiode praten. Dit maken vrouwen die zwanger proberen te worden maand na maand en soms jaar na jaar door.

En het is zwaar. In de vruchtbaarheidskliniek vertelden we patiënten dat het begrijpelijk is je tijdens het proces van zwanger worden wat ‘gek’ te voelen, omdat iedere vrouw het anders ervaart. Voel jij je zo, dan ben je niet alleen. 

Wat gebeurt er tijdens de tweeweekse wachtperiode?

Hopelijk is het korte antwoord: zwanger worden. Om preciezer te zijn, je ovuleert rond het midden van je cyclus en daarna begint de tweeweekse wachtperiode. 

In deze periode heeft de vrijgekomen eicel de eierstok verlaten. De achtergebleven follikel verandert in een nuttige cyste die corpus luteum, of geel lichaam, wordt genoemd en minimaal 2 weken blijft bestaan. De belangrijkste taak is progesteron afscheiden, vaak het zwangerschapshormoon genoemd, om een mogelijke zwangerschap te ondersteunen. 

Vindt in de eileider bevruchting tussen een zaadcel en de eicel plaats, dan reist de pas gevormde blastocyst naar de baarmoeder en nestelt deze zich ongeveer 6-10 dagen na de ovulatie in het baarmoederslijmvlies in. Na een succesvolle innesteling begint de placenta zich te vormen en hCG, humaan choriongonadotrofine, te produceren. Dit hormoon maakt een zwangerschapstest positief en is aan het einde van de tweeweekse wachtperiode in urine aantoonbaar.

Progesteron veroorzaakt de meeste eerder genoemde ongemakkelijke en vervelende bijwerkingen. Het zorgt er ook voor dat je basale lichaamstemperatuur (BBT) stijgt. Je kunt deze stijging zien en gebruiken om de ovulatie te bevestigen door je BBT in de Premom- app voor ovulatietracking bij te houden.

• Zwangerschap: Hopelijk vindt ongeveer 5-6 dagen na de ovulatie de innesteling plaats. Sommige vrouwen merken symptomen zoals een beetje spotting, korte innestelingssteekjes of een daling van de BBT. Andere vrouwen hebben geen symptomen. Probeer niet te veel betekenis aan deze signalen te geven.   
• Geen zwangerschap: Wanneer je lichaam merkt dat je niet zwanger bent, stopt het corpus luteum met de productie van progesteron. Deze plotselinge daling van progesteron leidt vervolgens tot je menstruatie. Hetzelfde gebeurt wanneer je stopt met de anticonceptiepil.  

Zwangerschapstesten en de tweeweekse wachtperiode

Een zwangerschapstest controleert je urine of bloed op het hormoon humaan choriongonadotrofine (hCG) om te bepalen of je zwanger bent. 

• Je lichaam maakt ongeveer 6-10 dagen nadat een bevruchte eicel zich aan de baarmoederwand heeft gehecht hCG aan. De hCG-waarde stijgt na de bevruchting snel en verdubbelt tijdens de eerste 60 dagen van de zwangerschap iedere 2 tot 3 dagen.

Je kunt al enkele dagen vóór het uitblijven van je menstruatie testen. Hoewel veel tests tegenwoordig als eenvoudig en effectief worden verkocht, hangt een nauwkeurige uitslag af van het moment waarop je test. 

Sommige zwangerschapstesten kunnen hCG 4-5 dagen vóór de verwachte menstruatie aantonen. De uitslag is echter nauwkeuriger als je tot de eerste dag van de uitgebleven menstruatie wacht. Daarom is het belangrijk je menstruatiecyclus te volgen en het beste testmoment te bepalen. 

Er zijn twee soorten zwangerschapstesten: één gebruikt urine en één gebruikt bloed. 

Beide soorten zwangerschapstesten tonen het hormoon hCG aan. We raden aan ’s ochtends te testen, omdat de kans op verdunning van het monster dan het kleinst is. Gebruik je eerste ochtendurine, waarin hCG het meest geconcentreerd is.

Urinetests

Een zwangerschapstest met urine kun je thuis uitvoeren door urine in een schoon potje op te vangen en een teststrip erin te dopen, of met een pipet urine op een cassette aan te brengen. Bij een andere methode houd je een teststaafje tijdens het plassen in de urinestraal.

Het voordeel van urinetests is dat ze niet-invasief zijn: geen naalden. Ze zijn gemakkelijk verkrijgbaar, geven direct resultaat en kunnen thuis in alle privacy worden uitgevoerd. Voor de meeste vrouwen zijn ze zeer nauwkeurig en eenvoudig af te lezen.

Is je zwangerschapstest negatief maar heb je vroege zwangerschapssymptomen, test dan 48 uur later opnieuw en/of laat bij je arts een bloedtest doen om een zwangerschap te bevestigen. 

Bloedtests

Bloedtests worden bij je arts uitgevoerd. Ze worden minder vaak gebruikt dan urinetests, maar kunnen een zwangerschap eerder aantonen dan een thuistest, ongeveer 6 tot 8 dagen na de ovulatie.

Artsen gebruiken kwalitatieve of kwantitatieve tests. Een kwalitatieve test geeft eenvoudig ja of nee als antwoord. Een kwantitatieve test, ook bèta-hCG-test genoemd, meet de hCG-waarde in het bloed en kan aangeven hoe ver je zwangerschap gevorderd is. 

De tweeweekse wachtperiode doorkomen

Het goede nieuws is dat je kunt proberen de gebruikelijke tweeweekse wachtperiode te verkorten en al 10 dagen na de ovulatie een zwangerschapstest te doen. Misschien behoor je tot de kleine groep vrouwen die dan al een positieve uitslag krijgt en ontdekt zwanger te zijn.

Besef dat deze ervaring als een achtbaan kan voelen. 

Je hebt geen controle over de uitkomst. Doe daarom wat nodig is om je emotionele en mentale gezondheid te beschermen. Heb je het moeilijk, dan is dat niet vreemd. Zoek hulp bij familie of vrienden, je zorgverleners en de Premom-community. Probeer ‘Dokter Google’ te vermijden, want zoeken op internet kan soms meer onrust dan hulp geven.

Probeer je tijdens de tweeweekse wachtperiode en je kinderwenstraject niet voortdurend af te vragen of je zwanger bent. Houd jezelf bezig, richt je op wat je wél kunt beïnvloeden en bereid je lichaam zo goed mogelijk op een zwangerschap voor:

• Eet gezonde, voedzame producten.
• Neem je prenatale vitaminen en/of supplementen.
• Beweeg iedere dag.
• Drink voldoende.
• Rook niet en drink geen alcohol.
• Zorg voor voldoende slaap.
• Verminder je stress.

Wil je met een zwangerschapsadviseur of vruchtbaarheidsspecialist van Premom spreken, dan kun je via de Premom-app op ieder gewenst moment een virtueel consult boeken.

References

• Mesen TB, Young SL. Progesterone and the luteal phase. Obstetrics and Gynecology Clinics of North America. 2015;42(1):135-151. doi:10.1016/j.ogc.2014.10.003
• Kim SM, Kim JS. A review of mechanisms of implantation. Development & Reproduction. 2017;21(4):351-359. doi:10.12717/dr.2017.21.4.351
• Cha J, Sun X, Dey SK. Mechanisms of implantation: strategies for successful pregnancy. Nature Medicine. 2012;18(12):1754-1767. doi:10.1038/nm.3012